หลาย ๆ คนคงรู้สึกเหมือนผมนะ คือรู้สึกผิดเวลากินชาบู เนื้อย่าง บุฟเฟต์ แต่ก็น่าสงสารนะครับว่ามีคนอีกหลายคนเลยที่รู้สึกผิดได้แม้กระทั่งกินสลัด แล้วพยายามทำตัวเองให้ผอมแบบทุกทางที่ทำได้ ไม่ว่าจะควรทำหรือไม่ควรทำ
1Anorexia คืออะไร?
ทุก ๆ วันนี้มองไปทางไหนก็เห็นแต่สาวขาตะเกียบ ไม่ก็หนุ่ม ๆ ที่ซิกซ์แพ็กเป็นลอน ๆ (แบบที่เรา ๆ รวมกันหกคนถึงจะเท่าเขา) จึงเป็นเรื่องไม่แปลกเลยครับที่คนจะกังวลเรื่องน้ำหนักกันมากขึ้น กลัวว่าตัวเองจะไม่หล่อ หรือไม่สวยตามที่เห็นในสื่อต่าง ๆ จนแย่กันไปหมด โรคกลัวอ้วน” หรือ Anorexia Nervosa เป็นพฤติกรรมการกินที่ผิดปกติ ซึ่งคนที่เป็นโรคนี้จะกลัวตัวเองน้ำหนักขึ้น และพยายามทำทุกอย่างให้น้ำหนักลด นี่ไม่ใช่การลดน้ำหนักธรรมดาครับ ความกลัวอ้วนระดับ anorexic นี่อันตรายถึงชีวิต เป็นความผิดปกติเกี่ยวกับการกินที่มีอัตราการตายสูงที่สุดแล้ว ไม่ใช่เรื่องตลกเลยครับ
2Anorexia พบในใครบ้าง
โรค Anorexia นี้มักพบในคนที่ต้องใช้ความผอมในอาชีพอย่างนักบัลเลต์ นางแบบ นักกีฬา รวมถึงพบในประเทศพัฒนาแล้ว เชื่อกันว่าสื่อมีผลกับการทำให้คนอยากมีรูปร่างดีกันมากขึ้น กังวลว่าคนอื่นจะมองความอ้วนของตัวเองว่าไม่ดีจนหลาย ๆ คนก้าวข้ามขั้นไปเป็นโรคกลัวอ้วน การศึกษาสถิติพบว่าผู้หญิง 1,000 คนจะพบคนเป็น Anorexia 3 - 10 คน และผู้ชาย 1,000 คนจะพบคนเป็นโรคนี้ 1 คนครับ
3อาการของ Anorexia ล่ะ
อย่างที่บอกครับ กินบุฟเฟต์แล้วกลัวอ้วนนี่จิ๊บ ๆ อาหารของโรค Anorexia คือขนาดกินสลัดยังกลัวอ้วนเลย คนที่เป็นโรคนี้จะพยายามทำวิธีต่าง ๆ ให้น้ำหนักตัวเองลด ให้ผอมลงแบบสุดโต่งมาก ๆ อาจจะด้วยวิธีอดอาหาร ไม่กินข้าวกินปลา มักไม่ยอมกินข้าวกับคนอื่น หรือเวลากินจะกินน้อยมาก อาจมีการซุกอาหารในที่ต่าง ๆ จำตอนเด็ก ๆ ที่เราไม่อยากกินผักเลยซุกไว้ในกระเป๋าเสื้อหรือทิ้งลงพื้นได้มั้ยครับ? แบบนั้นเลย นอกจากนั้นก็อาจจะมีการออกกำลังกายอย่างหนัก บางคนร้ายแรงถึงกับล้วงคอเพื่อให้อ้วก หรือใช้ยาลดความอ้วนก็มีครับ
4ผลของ Anorexia ต่อร่างกายคน (1)
ทำขนาดนั้น อยากผอมก็ได้ผอมล่ะครับ แต่ถ้ามันจบที่แค่ผอมลงก็คงดี แต่มันไม่ใช่แค่นั้นครับ อาการของ Anorexia นำไปสู่การขาดสารอาหาร ผิวแห้ง เกิดความผิดปกติในระบบฮอร์โมนและระบบทางเดินอาหาร อาจมีการปวดท้อง ท้องอืด อ่อนเพลีย ตัวบวม ประจำเดือนขาด ความดันต่ำ การเต้นของหัวใจผิดปกติ หมดสติ ฯลฯ และนำไปสู่การเสียชีวิต หรือเป็นโรคแทรกซ้อนจนเสียชีวิตได้ครับ เรียกว่าขอไว้หนึ่งอาจจะได้ถึงสิบ กันไว้แต่เนิ่น ๆ ดีกว่า อย่าให้ต้องไปถึงจุดนั้นเลยครับ
นอกจากนั้น คนที่เป็น Anorexia ยังมีความเสี่ยงที่จะมีความผิดปกติทางอารมณ์และพฤติกรรม (เช่นเป็นซึมเศร้า OCD ฯลฯ) เป็นโรคกลัวสังคม หรือใช้ยาเสพติด และอาจมีแนวคิดอยากฆ่าตัวตายด้วยครับ สถิติพบว่าผู้ป่วย Anorexia มีอัตราการตายถึง 5 - 20% เลยทีเดียว
5แล้วเราทำยังไงได้บ้าง
ถ้าพบเห็นคนใกล้ตัวมีอาการของโรค ควรแนะนำให้ไปพบแพทย์ครับ โรคนี้เหมือนกับ Disorder อื่น ๆ คือมีความซับซ้อนมาก ๆ ต้องใช้ความเข้าใจมากครับ อาจต้องใช้ยาประกอบการบำบัด หรือการให้คำปรึกษาระยะยาว นอกจากนั้นอาจมีอาการแทรกซ้อนของโรคอื่น ทั้งทางกายและทางใจด้วย สิ่งที่เรา ๆ คนรอบข้างทำได้ คือการให้กำลังใจ สร้างแรงจูงใจให้เขารู้ว่าเราไม่จำเป็นต้องผอมเป็นตะเกียบก็สวย/หล่อ/มีเสน่ห์ได้ ให้เขาได้กลับมากินอาหารได้เป็นปกติ และมีน้ำหนักกลับขึ้นมาในเกณฑ์สุขภาพดีครับ ช่วยเป็นที่พึ่งทางใจยามเขาเหนื่อยล้า อดทนกับความป่วยไข้ของเขาครับ แค่นี้ก็เหลือล้นแล้ว
6สุดท้าย วันนี้เราทำอะไรได้บ้าง
เป็นเรื่องที่น่ากังวลนะครับที่มีคนจำนวนมากต้องตกเป็นเหยื่อของความอยากสวยอยากงามจนต้องล้มป่วย ไม่ว่าจะเพราะว่าต้องการสวย ต้องการใช้ความผอมในการเป็นนางแบบในวงการแฟชันที่เต็มไปด้วยคนผอม นักกีฬาที่แข็งแรง หรือหลงไปกับคำโฆษณาในโลกของสื่อที่ชอบบอกว่าคนผอมคือพระเจ้า แต่สิ่งที่เราช่วยกันทำได้ ก็คือการบอกกับคนรอบข้างเรา และช่วยกันประกาศให้โลกรู้ว่า “We’re beautiful no matter what they say” หรือ “คนจะสวยมันช่วยไม่ได้” ครับ
ดูแลสุขภาพและรูปร่างได้ แต่อย่ามากจนเกินไป อย่ากลัวที่จะมีไขมันบ้างครับ
อยู่ในทางสายกลางครับ อีกอย่าง คนอวบ ๆ ก็น่ารักได้นะ :)
Sources:
https://www.eatingdisorderhope.com/information/anorexia#Anorexia-Treatment
http://med.mahidol.ac.th/ramamental/sites/default/files/public/pdf/Anorexia%20Nervosa.pdf
Diagnostic and statistical manual of mental disorders : DSM-5 (5 ed.). Washington: American Psychiatric Publishing. 2013
Espie J, Eisler I (2015). "Focus on anorexia nervosa: modern psychological treatment and guidelines for the adolescent patient". Adolesc Health Med Ther.
